Fide Çimen

Sarıcı ve Sallanan Bitkiler ile Duvar Bahçesi Tasarımı

Boş bir duvar, bahçenin en çok harcanan alanıdır. Oysa yere yayılmayan, yukarı tırmanan ya da aşağı sarkan bitkilerle o duvarı birkaç mevsimde yeşil bir yüzeye çevirebilirsiniz. Küçük balkonlarda, dar teraslarda ve apartman girişlerinde dikey büyümek, genişlemekten daha akıllıcadır. Aşağıda; duvarınızı nasıl değerlendireceğinizi, hangi bitkiyi hangi desteğe vereceğinizi ve ilk yıl neleri yapmanız gerektiğini adım adım bulacaksınız.

Önce Duvarı Tanıyın

Bitki seçmeden önce üç şeyi ölçün: ışık, rüzgâr ve yüzey. Bu üçü yanlışsa en sağlam bitki bile tutmaz.

Yapışkan kökçüklü bitkileri (sarmaşık gibi) sıvalı veya boyalı duvara doğrudan verdirmeyin. Sıvayı zamanla kaldırırlar. Duvardan 5–10 cm açıkta bir kafes kurun.

Sarıcı Bitkiler: Tırmanma Biçimini Bilin

Her tırmanıcı aynı şekilde yükselmez. Doğru desteği seçmek için bitkinin yöntemini bilmek gerekir.

Gövdesiyle sarılanlar

Kahkaha çiçeği, hanımeli, yasemin. İnce bir ipe, tele ya da çubuğa dolanırlar. Kalın direklere sarılamazlar.

Bıyığıyla tutunanlar

Asma, bezelye, çarkıfelek. Küçük bıyıklarını ince tellere dolarlar. Yatay ve dikey tellerden oluşan bir ızgara idealdir.

Kökçükle yapışanlar

Sarmaşık, borazan çiçeği. Desteğe ihtiyaç duymazlar ama yüzeye zarar verebilirler. Kafes üzerinde kullanın.

Yaslanan ve bağlanması gerekenler

Sarılıcı güller, begonvil. Kendi başlarına tutunamazlar. Sürgünleri elle bağlarsınız. Bu grup, sarıcı bitkiler bahçe tasarımında en kontrollü sonucu verir; nereye gideceğine siz karar verirsiniz.

BitkiIşıkNot
Kahkaha çiçeğiBol güneşTek yıllık, tohumdan hızlı büyür
HanımeliGüneş / yarı gölgeKokulu, çok yıllık, dayanıklı
SarmaşıkGölgeKuzey duvarları için ideal
BegonvilBol güneşSıcak iklim ister, kışın korunmalı
ÇarkıfelekBol güneşHızlı kapatır, rüzgârdan korunmalı

Sarkıcı Bitkiler: Duvarın Üst Yarısı

Tırmanıcılar aşağıdan yukarı çıkarken, sarkıcılar yukarıdan aşağı iner. İkisini birlikte kullanınca duvar birkaç ay içinde dolar.

Askı saksılarda toprak, yerdeki saksılardan çok daha hızlı kurur. Hafif ama su tutan bir karışım kullanın; bahçe toprağının hazırlanmasıyla ilgili temel bilgiler burada da geçerlidir. Torf, kompost ve perlit üçlüsü çoğu sarkıcı için yeterlidir.

Kurulum: Adım Adım

  1. Desteği önce kurun. Bitki büyüdükten sonra kafes takmak zordur. Tel, ahşap kafes veya paslanmaz vida-halat sistemi işinizi görür.
  2. Duvardan boşluk bırakın. En az 5 cm. Hava dolaşımı, mantar hastalıklarını azaltır.
  3. Dikim yerini seçin. Duvar dibinden 30–40 cm açığa dikin. Temel ve saçak, kökü kurutur.
  4. Derin ve geniş saksı kullanın. Tırmanıcılar kök geliştirir. En az 30–40 litrelik kap tercih edin.
  5. İlk sürgünleri yönlendirin. Elle kafese bağlayın.